อุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน จังหวัดเพชรบุรี เปิดพื้นที่ท่องเที่ยวเขาพะเนินทุ่งประจำฤดูกาลตั้งแต่วันที่ 1 พฤศจิกายน 2569 หลังปิดบริเวณบ้านกร่างและเขาพะเนินทุ่งช่วงวันที่ 1 สิงหาคม–31 ตุลาคมของทุกปี เพื่อความปลอดภัยในฤดูฝนและเปิดโอกาสให้ธรรมชาติฟื้นตัว นักท่องเที่ยวกลับเข้าชมทะเลหมอก เดินทางแบบไปเช้าเย็นกลับ หรือพักแรมได้ภายใต้ข้อจำกัดของพื้นที่

จุดสำคัญที่สุดไม่ใช่เพียงเวลาเปิดอุทยาน แต่คือ “ช่วงเวลาขึ้นและลง” บนถนนพะเนินทุ่ง เส้นทางมีความลาดชัน แคบ และหลายช่วงรถสวนกันลำบาก อุทยานจึงจัดการจราจรแบบเดินรถทางเดียวตามเวลา เพื่อลดความเสี่ยงอุบัติเหตุและไม่ให้รถติดค้างกลางป่า ผู้เดินทางต้องวางแผนให้ถึงจุดบริการบ้านกร่างก่อนรอบที่ต้องการ

กำหนดเวลาขึ้นจากบ้านกร่างไปเขาพะเนินทุ่งมีวันละสองช่วง คือรอบเช้า 05.30–07.30 น. และรอบบ่าย 13.00–15.00 น. ส่วนเวลาลงจากเขาพะเนินทุ่งกลับบ้านกร่าง คือรอบเช้า 09.00–10.00 น. และรอบบ่าย 16.00–17.00 น. ผู้ที่ตั้งใจชมทะเลหมอกยามเช้าควรพักในพื้นที่ที่ได้รับอนุญาตหรือจัดเวลาเดินทางตามข้อกำหนด ไม่ควรคาดว่าจะขับขึ้นลงได้ตลอดวัน

ยานพาหนะที่อนุญาตต้องเป็นรถยนต์ขับเคลื่อนสี่ล้อซึ่งอยู่ในสภาพพร้อมใช้งาน อุทยานไม่อนุญาตรถเก๋ง รถตู้ หรือรถขับเคลื่อนสองล้อทั่วไปบนเส้นทางดังกล่าว เพราะพื้นผิวมีทั้งดินและกรวด รวมถึงทางชันและโค้งแคบ ผู้ไม่มีรถเหมาะสมหรือไม่ชำนาญเส้นทางสามารถสอบถามรถบริการของกลุ่มชุมชนที่ศูนย์บริการนักท่องเที่ยว วิธีนี้ช่วยลดความเสี่ยงและกระจายรายได้สู่ชุมชนรอบพื้นที่อนุรักษ์

เขาพะเนินทุ่งเป็นส่วนหนึ่งของผืนป่าแก่งกระจานซึ่งมีความหลากหลายทางชีวภาพสูงและอยู่ในพื้นที่มรดกโลกทางธรรมชาติ การเปิดกลับมาหลังพักฟื้นจึงเป็นทั้งข่าวท่องเที่ยวและการทดสอบการจัดการจำนวนผู้เยี่ยมชม อุทยานจำกัดผู้เข้าใช้พื้นที่ตามขีดความสามารถในการรองรับ เพื่อลดความแออัดและผลกระทบต่อระบบนิเวศ ผู้เดินทางควรตรวจจำนวนที่ว่างและเงื่อนไขจองล่วงหน้า ไม่ควรเดินทางไปโดยคาดว่าจะเข้าได้เสมอ

นักท่องเที่ยวแบบไปเช้าเย็นกลับสามารถขึ้นชมวิวแล้วลงตามรอบ ส่วนผู้พักแรมต้องใช้พื้นที่และบริการที่อุทยานกำหนด การเตรียมตัวควรรวมเสื้อกันลมหรือเสื้อกันหนาว รองเท้าที่เหมาะกับพื้นเปียกชื้น น้ำดื่ม ยาประจำตัว และถุงสำหรับนำขยะกลับลงมา สัญญาณโทรศัพท์อาจไม่สม่ำเสมอ จึงควรบันทึกข้อมูลการจอง เบอร์ติดต่อ และแผนเดินทางไว้ล่วงหน้า

สำหรับการขับรถในผืนป่า ควรจำกัดความเร็ว เว้นระยะ ไม่ใช้แตรโดยไม่จำเป็น และไม่หยุดรถกีดขวางทางเพื่อถ่ายภาพ การไม่ส่งเสียงดัง ไม่ให้อาหารสัตว์ และไม่นำพืชหรือสิ่งธรรมชาติออกจากพื้นที่ เป็นกติกาพื้นฐานที่ช่วยลดผลกระทบต่อสัตว์ป่า หากพบสัตว์บนถนนควรหยุดในระยะปลอดภัยและรอให้สัตว์ผ่าน ไม่ควรลงจากรถหรือพยายามเข้าใกล้

เหตุที่การเปิดฤดูกาลปีนี้ได้รับความสนใจ คือเขาพะเนินทุ่งเป็นจุดชมทะเลหมอกที่มีชื่อเสียงและเพิ่งผ่านช่วงปิดฟื้นฟูสามเดือน อากาศต้นฤดูหนาวดึงดูดนักท่องเที่ยวจำนวนมาก ขณะเดียวกันความนิยมอาจสร้างแรงกดดันต่อถนน จุดชมวิว ลานพักแรม และการจัดการขยะ การกำหนดรอบรถและจำกัดจำนวนผู้เข้าจึงเป็นส่วนหนึ่งของการรักษาสมดุลระหว่างการเข้าถึงกับการอนุรักษ์

สิ่งที่ต้องตรวจสอบก่อนออกเดินทางมีสี่ข้อ ได้แก่ สภาพอากาศและประกาศปิดเส้นทางชั่วคราว จำนวนผู้เข้าและที่พักว่าง รถ 4WD ที่ผ่านเงื่อนไข และเวลาขึ้นลงล่าสุด ข้อมูลอาจเปลี่ยนตามฝน สภาพถนน หรือเหตุความปลอดภัย สามารถติดตามประกาศของอุทยานแห่งชาติแก่งกระจานและระบบจองของกรมอุทยานฯ รวมทั้งสอบถามศูนย์บริการในเวลาราชการ การเตรียมพร้อมเหล่านี้ช่วยให้ทริปทะเลหมอกไม่กลายเป็นการพลาดรอบหรือเพิ่มภาระให้เจ้าหน้าที่และผืนป่า