สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาเปิดงาน “ThaiFDA International Health, Wellness and Longevity Innovation Forum 2026” หรือ ThaiFDA WELLNEXT 2026 ที่พารากอน ฮอลล์ กรุงเทพฯ ระหว่างวันที่ 23–25 ตุลาคม 2569 วางเป้าหมายเชื่อมงานวิจัย ผู้ประกอบการ นักลงทุน ตลาด และระบบกำกับดูแล เพื่อผลักดันนวัตกรรมสุขภาพไทยจากแนวคิดไปสู่ผลิตภัณฑ์ที่ผ่านมาตรฐานและแข่งขันได้

งานเปิดตัวอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 23 ตุลาคม ภายใต้แนวคิด “From Thai Innovation to Global Trust” โดยกระทรวงสาธารณสุขระบุว่า ไทยต้องการพัฒนาเศรษฐกิจสุขภาพควบคู่กับคุณภาพชีวิตประชาชน ใช้วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรมเพิ่มมูลค่าผลิตภัณฑ์กับบริการสุขภาพ แต่จุดสำคัญไม่ใช่เพียงการขายสินค้าใหม่ หากเป็นการทำให้ผู้พัฒนารู้ตั้งแต่ต้นว่าต้องมีหลักฐาน ความปลอดภัย และมาตรฐานระดับใด

ภายในงานแบ่งเป็นสี่ส่วนหลัก ได้แก่ นิทรรศการนวัตกรรมสุขภาพ พื้นที่ Next Connect สำหรับคลินิกให้คำปรึกษาของ อย. การจับคู่ธุรกิจและเวิร์กช็อป เวทีประชุมวิชาการนานาชาติ และเวทีบรรยายเรื่องวิทยาศาสตร์อายุยืน เทคโนโลยีสุขภาพ ชุมชนสุขภาวะ และทิศทางตลาดโลก งานเปิดตั้งแต่เวลา 10.00–20.00 น. ถึงวันที่ 25 ตุลาคม ณ รอยัล พารากอน ฮอลล์ ชั้น 5 สยามพารากอน

เหตุที่ข่าวนี้ได้รับความสนใจ เพราะตลาดสุขภาพไม่ได้จำกัดอยู่ที่ยาและโรงพยาบาลอีกต่อไป แต่ขยายไปถึงอุปกรณ์สวมใส่ อาหารเพื่อสุขภาพ การดูแลเชิงป้องกัน ผลิตภัณฑ์เวลเนส และบริการสำหรับสังคมสูงวัย ความต้องการเพิ่มขึ้นเร็ว ขณะเดียวกันเส้นแบ่งระหว่าง “นวัตกรรม” “ผลิตภัณฑ์สุขภาพ” และ “คำโฆษณาเกินจริง” ก็ยิ่งซับซ้อน ผู้พัฒนาจึงต้องเข้าใจทั้งวิทยาศาสตร์ การออกแบบ การผลิต และกติกากำกับดูแล

การที่ อย. จัดพื้นที่ให้คำปรึกษาและเชื่อมผู้ประกอบการกับนักวิจัยมีความหมายในทางปฏิบัติ งานวิจัยจำนวนไม่น้อยหยุดอยู่ในห้องทดลอง เพราะผู้พัฒนาไม่รู้เส้นทางการขึ้นทะเบียน การทดสอบที่จำเป็น การจัดทำข้อมูลคุณภาพ หรือข้อจำกัดในการกล่าวอ้าง หากหน่วยงานกำกับเข้ามาให้คำแนะนำตั้งแต่ระยะต้น ก็อาจลดการออกแบบซ้ำ ลดต้นทุน และทำให้ผลิตภัณฑ์ที่มีศักยภาพเข้าสู่การประเมินได้เป็นระบบมากขึ้น

อย่างไรก็ตาม คำว่า “wellness” และ “longevity” ไม่ได้แปลว่าสินค้าทุกชิ้นในตลาดสามารถชะลอวัย รักษาโรค หรือยืดอายุได้จริง การจัดแสดงในงาน การเข้าร่วมเวที หรือการได้รับคำปรึกษาจาก อย. ไม่เท่ากับการอนุมัติผลิตภัณฑ์แต่ละรายการ ผู้บริโภคยังต้องตรวจเลขอนุญาต อ่านฉลาก ดูประเภทผลิตภัณฑ์ และแยกให้ออกระหว่างหลักฐานการวิจัยกับคำโฆษณา

ผู้ประกอบการเองต้องระวังการใช้คำกล่าวอ้างที่ก้าวเกินข้อมูล เช่น บอกว่าสามารถรักษาโรค ปรับฮอร์โมนย้อนวัย หรือลดความเสี่ยงโรคร้ายโดยไม่มีหลักฐานตามเกณฑ์ เพราะผลิตภัณฑ์คนละประเภทอยู่ภายใต้กฎหมายและข้อกำหนดไม่เหมือนกัน อาหารเสริม เครื่องสำอาง เครื่องมือแพทย์ และยามีระดับหลักฐานกับกระบวนการอนุญาตต่างกัน การสื่อสารให้ชัดจึงเป็นส่วนหนึ่งของความน่าเชื่อถือ ไม่ใช่ภาระที่มาทีหลัง

ในมุมเศรษฐกิจ งานนี้สะท้อนความพยายามของรัฐที่จะเปลี่ยนบทบาทจากผู้ตรวจปลายทางเพียงอย่างเดียว ไปสู่การสร้างระบบนิเวศที่นวัตกรรมและการคุ้มครองผู้บริโภคเดินพร้อมกัน หากทำได้จริง ไทยอาจเพิ่มโอกาสให้ผู้ประกอบการรายเล็กเข้าถึงคำปรึกษาและพันธมิตร แทนที่จะปล่อยให้เฉพาะบริษัทใหญ่ที่มีทีมกฎหมายและงบวิจัยผ่านกระบวนการได้รวดเร็วกว่า

สิ่งที่ต้องจับตาหลังงานจบคือ จำนวนโครงการที่ได้รับคำปรึกษาแล้วเดินหน้าต่อ ระยะเวลาการประเมินโดยไม่ลดมาตรฐาน การเผยแพร่แนวทางที่ผู้ประกอบการเข้าถึงได้ และความโปร่งใสในการแยกบทบาทระหว่างการสนับสนุนอุตสาหกรรมกับการคุ้มครองประชาชน หากมีเพียงการจับคู่ธุรกิจแต่ไม่มีระบบติดตาม ผลลัพธ์อาจจบที่การประชาสัมพันธ์มากกว่าการเปลี่ยนแปลงจริง

อีกด้านหนึ่งคือคุณภาพของหลักฐานในศาสตร์อายุยืน ซึ่งยังมีทั้งงานวิจัยที่น่าเชื่อถือและตลาดที่เต็มไปด้วยคำสัญญาเกินจริง เวทีของหน่วยงานกำกับจึงควรช่วยยกระดับความเข้าใจว่า นวัตกรรมที่ดีต้องพิสูจน์ความปลอดภัย ประสิทธิผลตามขอบเขตที่กล่าวอ้าง คุณภาพการผลิต และการติดตามปัญหาหลังวางตลาด ไม่ใช่อาศัยภาพลักษณ์ไฮเทคหรือคำว่า “วิทยาศาสตร์” เพียงอย่างเดียว

สำหรับผู้สนใจ งานยังเปิดถึงวันที่ 25 ตุลาคม 2569 เวลา 10.00–20.00 น. ผู้ประกอบการควรเตรียมคำถามเกี่ยวกับประเภทผลิตภัณฑ์ หลักฐาน และเส้นทางขออนุญาต ส่วนประชาชนสามารถใช้โอกาสนี้เรียนรู้เทคโนโลยีใหม่ พร้อมตรวจสอบข้อมูลอย่างมีวิจารณญาณ โดยไม่ตัดสินคุณภาพจากบูธหรือคำโฆษณาเพียงอย่างเดียว

แหล่งข้อมูล: - สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา — ข่าวเปิดงาน: https://www.fda.moph.go.th/news/newstl3-2570 - สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา — ข้อมูลงาน: https://www.fda.moph.go.th/news/051069 - สำนักสารนิเทศ กระทรวงสาธารณสุข: https://pr.moph.go.th/ - เว็บไซต์งาน ThaiFDA WELLNEXT 2026: https://thaifdawellnext.com/ - ศูนย์การศึกษาต่อเนื่องทางเภสัชศาสตร์: https://ccpe.pharmacycouncil.org/index.php?id=7641&option=seminar_detail&subpage=seminar_detail